Determinanty funkcjonowania spółdzielczych gospodarstw rolnych w Polsce

Studia i Monografie nr 205

Celem pracy była ocena dochodowości spółdzielczych gospodarstw rolnych w Polsce oraz identyfikacja czynników wpływających na ich funkcjonowanie i trwałość. Analiza została oparta na danych z systemu rachunkowości rolniczej FADN z lat 2012–2017. Porównano wyniki gospodarstw spółdzielczych z indywidualnymi o podobnych cechach ekonomicznych. Pomimo wyższych kosztów produkcji, gospodarstwa spółdzielcze osiągały wyższą produktywność wszystkich czynników produkcji. Przeciętny dochód netto członka gospodarstwa spółdzielczego był o 26,5% wyższy niż rolnika indywidualnego. Największe różnice dochodowe odnotowano w grupie gospodarstw o powierzchni do 25 ha/1AWU, gdzie dochód członka spółdzielni był ponad dwukrotnie wyższy niż rolnika indywidualnego. Zastosowanie modelu logitowego pozwoliło zidentyfikować czynniki ograniczające ryzyko likwidacji gospodarstw spółdzielczych. Największy wpływ miały: wzrost powierzchni gospodarstwa, zwiększenie liczby członków, lepsze wyniki finansowe (wartość dodana brutto na członka) oraz wyższy poziom inwestycji (wartość amortyzacji). Wyniki badań empirycznych zostały potwierdzone przez ankietę wśród kierowników spółdzielni. Najczęściej wskazywanymi zagrożeniami były czynniki pozaekonomiczne, takie jak brak następców czy niekorzystne regulacje prawne.

Cytowanie: Adamski, M. (2025). Determinanty funkcjonowania spółdzielczych gospodarstw rolnych w Polsce. Studia i Monografie, 205. IERiGŻ-PIB.