Zdolność konkurencyjna gospodarstw rolnych w Polsce w warunkach umowy Unii Europejskiej z państwami Mercosur, Ukrainą i strategii Europejskiego Zielonego Ładu. Szanse i zagrożenia

Polskie rolnictwo stoi dziś w obliczu jednego z najważniejszych momentów transformacji od czasu przystąpienia Polski do Unii Europejskiej. Z jednej strony krajowy sektor rolno-spożywczy osiąga rekordowe wyniki eksportowe i umacnia swoją pozycję na rynkach międzynarodowych. Z drugiej – mierzy się z rosnącą presją konkurencyjną wynikającą z planowanej liberalizacji handlu z krajami Mercosur i Ukrainą, zmianami demograficznymi na obszarach wiejskich, koniecznością poprawy struktury agrarnej oraz realizacją ambitnych celów Europejskiego Zielonego Ładu.

Raport przygotowany przez dr. hab. Marka Zielińskiego, prof. IERiGŻ-PIB, dr. hab. Łukasza Ambroziaka, prof. IERiGŻ-PIB, oraz dr. inż. Łukasza Zarembę podejmuje próbę kompleksowej oceny wpływu tych procesów na zdolność konkurencyjną polskich gospodarstw rolnych. Autorzy łączą wiedzę z zakresu ekonomiki gospodarstw rolnych, handlu międzynarodowego oraz polityki rolnej, analizując zarówno zagrożenia, jak i potencjalne szanse wynikające z zachodzących zmian.

Szczególna uwaga została poświęcona czynnikom, które w największym stopniu determinują konkurencyjność polskiego rolnictwa: strukturze obszarowej gospodarstw, procesom koncentracji ziemi, wymianie pokoleniowej oraz wpływowi instrumentów wspólnej polityki rolnej na decyzje inwestycyjne i modernizacyjne producentów rolnych. W raporcie omówiono również konsekwencje pogłębiającej się integracji handlowej Unii Europejskiej z państwami trzecimi, wskazując, w jaki sposób może ona oddziaływać na poszczególne sektory produkcji rolnej i możliwości dalszego rozwoju eksportu.

Publikacja wypełnia istotną lukę badawczą. W polskiej literaturze brakuje bowiem kompleksowych analiz oceniających konkurencyjność gospodarstw rolnych jednocześnie w kontekście nowych umów handlowych UE, realizacji Europejskiego Zielonego Ładu oraz zmieniających się uwarunkowań ekonomicznych i społecznych. Raport przedstawia autorską ocenę tych procesów, opartą na wynikach badań i analiz ekonomicznych, dostarczając wniosków istotnych zarówno dla decydentów odpowiedzialnych za kształt polityki rolnej, jak i przedstawicieli sektora rolno-spożywczego oraz środowiska naukowego.

To opracowanie stanowi ważny głos w debacie o przyszłości polskiego rolnictwa i jego miejscu na konkurencyjnym rynku europejskim oraz globalnym. Pokazuje, jakie działania mogą sprzyjać wzmacnianiu odporności i konkurencyjności krajowych gospodarstw rolnych w warunkach dynamicznie zmieniającego się otoczenia gospodarczego, regulacyjnego i handlowego.

Publikacja powstała na podstawie umowy realizowanej przez Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej – PIB w ramach programu Forum Inicjatyw Rozwojowych Fundacji Europejski Fundusz Rozwoju Wsi Polskiej.

Więcej na stronie Fundacji.

Cytowanie: Zieliński, M., Ambroziak, Ł. i Zaremba, Ł. (2026). Zdolność konkurencyjna gospodarstw rolnych w Polsce w warunkach umowy Unii Europejskiej z państwami Mercosur, Ukrainą i strategii Europejskiego Zielonego Ładu. Szanse i zagrożenia. IERiGŻ-PIB, Fundacja Europejski Fundusz Rozwoju Wsi Polskiej.